De tijdelijke stad – foto’s

Ga naar: documentenvideo

Duitse militairen voor Kloveniersdoelen

Duitse militairen voor Kloveniersdoelen

In de oorlogsjaren vorderen de Duitse bezetters veel gebouwen om voor zichzelf en hun werk te gebruiken. Een ervan is de Kloveniersdoelen aan Achter de Houttuinen, dat vanaf 1795 dienst doet als Militair Hospitaal. Het hoofdkwartier van de Duitsers is gevestigd in de panden Dam 6-8. Daar zit W.K.H. Münzer, de vertegenwoordiger van rijkscommissaris Seyss-Inquart, die namens Adolf Hitler de baas is over het bezette Nederland.


Schuilloopgraaf bij Nwe Kerk

Schuilloopgraaf bij Nieuwe Kerk

Het leven tijdens de oorlog is niet gemakkelijk en vaak gevaarlijk. Regelmatig is er luchtalarm. Dan moeten alle mensen naar de schuilkelders gaan en wachten tot het luchtalarm voorbij is. Sommige mensen schuilen in hun huis of in schuilplaatsen in openbare gebouwen. Maar er zijn ook 20 schuilloopgraven op verschillende plaatsen in de stad. Dat zijn geen echte bunkers maar krakkemikkige gebouwtjes van hout en zandzakken. Ze worden ‘molshopen’ genoemd omdat ze overal in de stad als molshopen in een weiland uit de grond opsteken. De enigen die echte betonnen schuilbunkers in de stad hebben zijn de Duitsers. Tijdens beschietingen en luchtaanvallen komen tijdens de oorlog zo’n 40 tot 50 Middelburgs om het leven.


Markt en noodwinkel in aanbouw Dam 1940

Markt en noodwinkel in aanbouw Dam 1940

Omdat het marktplein voor het stadhuis tijdens de oorlog wordt gebruikt voor de opslag van herbouwmaterialen, kan de donderdagse markt daar niet gehouden worden. De weekmarkt verhuist naar de Dam. Voor het standbeeld van koningin Emma wordt een plantsoentje ontruimd en daar worden elke donderdag de marktkraampjes neergezet.


Noodwinkels Dam

Noodwinkels Dam

Door het bombardement zijn veel winkels verwoest. De gemeente laat noodwinkels bouwen aan de Dam en langs de kaaien. De houten noodwinkels worden gebouwd in blokken, met daartussen stenen toiletgebouwen en gebouwtjes voor de centrale verwarmingsinstallaties. Elke noodwinkel bestaat uit een winkel met een etalage en bergruimte met een aanrecht. De enige stenen noodwinkel staat aan de Dam, tegenover de Molstraat.


Noodwinkel banketbakkerij Papegaaij Londensekaai

Noodwinkel banketbakkerij Papegaaij Londensekaai

Banketbakker Papegaaij heeft voor de oorlog zijn winkel in de Lange Burg. De Lange Burg wordt tijdens het bombardement op 17 mei 1940 helemaal verwoest. Ook de banketbakkerij van Papegaaij. Hij krijgt een noodwinkel aan de Londensekaai toegewezen, vlak naast een schuilloopgraaf. De noodwinkels worden in de loop van de jaren ’50 afgebroken.


Uitdeling kleding H.A.R.K.

Uitdeling kleding H.A.R.K.

Tijdens de oorlogsjaren is er een te kort aan bijna alles. Veel producten gaan ‘op de bon’, op rantsoen. Er worden hulpdiensten ingesteld die zorgen voor huisraad, voedsel en kleding. Ook direct na de oorlog is er behoefte aan hulp en ondersteuning. De Provinciale Zeeuwsche Hulp Actie Rode Kruis (H.A.R.K.), opgericht met Amerikaanse steun, zorgt na de bevrijding van Walcheren in november 1944 voor de uitdeling van kleding, schoenen, levensmiddelen, enzovoort. Het depot van de H.A.R.K. is eerst aan de Herengracht en later vinden de uitdelingen plaats in de Concert- en Gehoorzaal in de Singelstraat. Hier toont mejuffrouw Baas een warme wollen trui aan mevrouw Aarnoutse. Beide dames wonen in Sint Laurens.


Inundatie Segeerssingel vanaf voetbrug spoor 1944

Inundatie Segeerssingel vanaf voetbrug spoor 1944

Om Walcheren te bevrijden inunderen de geallieerden het eiland. Op verschillende plaatsen bombarderen ze de dijken. Het eiland stroomt vol met zeewater. Alleen de hoger gelegen gedeelten, zoals de binnenstad van Middelburg, blijven droog. Veel bewoners van het Walcherse platteland verdrinken. Een Middelburgse kijkt vanaf de voetbrug over het spoor naar het water dat tot de bolwerken van Middelburg komt. Middelburg wordt op 6 november 1944 bevrijd.


Noodwoningen Zanddorp

Noodwoningen Zanddorp

Door het bombardement waren zo’n 800 mensen dakloos geworden. Velen evacueren. Anderen vinden onderdak bij mensen van wie het huis gespaard is gebleven. Tijdens de oorlog worden enkele noodwoningen neergezet. De meeste noodwoningen worden na de oorlog gebouwd, zoals in Zanddorp. Ook komen er nieuwe wijken, zoals de Griffioen.


Ga naar: documentenvideo

Reacties zijn gesloten.